Hoe monitor je wat er over je concurrenten wordt gezegd in de media?

Je concurrent staat in de krant. Jij niet. Dat doet pijn, hè?

Je vraagt je af: wat weten zij dat ik niet weet? Hoe blijf ik bij in deze race zonder elke dag uren te scrollen?

Goed nieuws: je kunt dit slim en efficiënt aanpakken. Je hoeft geen detective te zijn, maar je hebt wel een systeem nodig. Dit is je stappenplan om elke media-mention van je concurrenten te vangen, te analyseren en er je eigen voordeel mee te doen. Laten we beginnen.

Stap 1: Je gereedschap klaarzetten

Voor je begint, zorg je dat je de juiste spullen bij de hand hebt. Je hoeft niet meteen duizenden euro’s uit te geven, maar een basis is essentieel.

Denk aan een computer of laptop met stabiele internetverbinding, een browser zoals Chrome of Firefox, en een notitie-app of spreadsheet. Handig is ook een tool voor alerts, zoals Google Alerts (gratis) of een betaalde tool zoals Meltwater (vanaf €300 per maand) of Mention (vanaf €29 per maand). Als je net begint, is Google Alerts prima.

Je hebt ook een lijst nodig met de namen van je belangrijkste concurrenten – bijvoorbeeld drie tot vijf.

Zet die in een spreadsheet. Een veelgemaakte fout is te veel tools tegelijk proberen. Begin klein. Kies één betaalde tool als je budget hebt, of blijf bij gratis opties tot je weet wat je echt nodig hebt.

Tijd: 30 minuten om je tools in te richten. Voorwaarde: je weet wie je concurrenten zijn.

Weet je dat niet? Doe dan eerst een snelle concurrentie-analyse – vraag je klanten wie ze nog meer overwegen, of check LinkedIn.

“Je hoeft niet alles te weten, maar je moet wel weten waar je moet kijken.”

Stap 2: Stel je alerts en zoekopdrachten in

Nu ga je actief monitoren. Begin met Google Alerts.

Ga naar google.com/alerts, typ de naam van je concurrent, bijvoorbeeld “Concurrent A”. Stel de frequentie in op “dagelijks” of “wekelijks” – dagelijks is handig voor snelle updates, wekelijks als je niet overload wilt.

Kies “Nederlands” als taal en “Nederland” als regio. Doe dit voor elke concurrent. Voor meer precisie: gebruik aanhalingstekens voor exacte matches, en voeg AND toe voor combinaties, bijvoorbeeld “Concurrent A” AND “nieuws”. Daarnaast stel je een RSS-feed in via tools zoals Feedly (gratis basisversie).

Zoek op de naam van je concurrent en voeg de feed toe.

Voor betaalde tools zoals Meltwater: maak een account aan, voeg je concurrenten toe als “merken”, en stel je filters in – bijvoorbeeld alleen Nederlandse media, of alleen kranten en blogs. Veelgemaakte fout: te brede zoekopdrachten. Als je alleen “Concurrent A” intypt, krijg je ook irrelevant nieuws. Wees specifiek.

Tijd: 1 uur per week om op te zetten en te testen. Tip: begin met 5 zoekopdrachten per concurrent.

• Google Alerts: gratis, dagelijks e-mail
• Feedly: gratis tot 100 feeds
• Meltwater: vanaf €300/maand, uitgebreid

Stap 3: Monitor de juiste media-kanalen

Nu je alerts staan, moet je weten waar je moet kijken. De media is breed: kranten (AD, Volkskrant), online nieuws (NU.nl), branchesites (MarketingTribune), social media (LinkedIn, Twitter), podcasts, en nieuwsbrieven.

Focus op kanalen die relevant zijn voor jouw branche. Voor PR en communicatie: check vakbladen zoals Communicatie of PR Magazine, en verdiep je in de ethiek van PR en framing.

Gebruik tools om dit te automatiseren: Meltwater scant duizenden bronnen, Mention focust op social media. Voor gratis opties: check dagelijks Google News op je concurrenten. Stel een routine in: elke ochtend 15 minuten checken.

Veelgemaakte fout: alleen grote kranten monitoren en niche-blogs negeren. Een vermelding op een kleine branch-site kan waardevoller zijn dan in een algemeen dagblad.

Tijd: 15-30 minuten per dag. Specifieke maatvoering: voor elke concurrent, noteer 3-5 primaire bronnen (bijv. NU.nl, LinkedIn, vakblad). Voeg later meer toe als je merkt dat je iets mist. Pro-tip: gebruik hashtags op social media, zoals #ConcurrentA of #brancheX.

Op LinkedIn: volg de pagina’s van je concurrenten en stel notificaties in.

Dit geeft je directe updates zonder te zoeken.

Stap 4: Verzamel en analyseer de data

Je krijgt nu meldingen binnen. Tijd om ze te ordenen.

Maak een spreadsheet met kolommen: datum, medium, concurrent, onderwerp, sentiment (positief/neutraal/negatief), en impact (laag/middel/hoog). Kopieer elke vermelding in de sheet. Lees het artikel snel door – wat zeggen ze over je concurrent?

Is het een productlancering, een samenwerking, of een crisis? Analyseer patronen.

Bijvoorbeeld: als Concurrent A vaak in MarketingTribune staat met innovatieve campagnes, wat kun jij leren? Gebruik sentiment-analyse: veel tools doen dit automatisch, maar je kunt het ook handmatig. Voor betaalde tools: Meltwater geeft een sentiment-score van 0-100. Tijd: 30 minuten per dag om te verwerken.

Veelgemaakte fout: data verzamelen maar niet analyseren. Plan wekelijks een uur in om trends te bekijken.

“Data zonder actie is als een krant zonder nieuws – nutteloos.”

• Spreadsheet: gratis, bijv. Google Sheets
• Tool voor sentiment: Meltwater (inclusief) of handmatig
• Doel: 5-10 vermeldingen per week per concurrent

Stap 5: Zet inzichten om in actie

Nu komt het leuke gedeelte: wat doe je met de info? Gebruik de data om je eigen PR te verbeteren. Zie je dat je concurrent veel aandacht krijgt voor een evenement?

Plan er zelf een, maar met een unieke twist. Of als ze negatief in het nieuws komen, grijp die kans om je eigen sterke punten te benadrukken in een persbericht.

Stuur een reactie naar de media – beleefd en feitelijk. Maak een actielijst en ontdek de anatomie van een perfecte media-pitch: voor elke inzicht, een concrete stap.

Bijvoorbeeld: “Concurrent B lanceert een nieuwe tool – wij reageren met een blog over onze eigen tool, en sturen die naar 10 journalisten.” Tijd: 1 uur per week om acties te plannen. Veelgemaakte fout: te veel acties tegelijk – kies er 2-3 per week. Specifieke maatvoering: streef naar 1-2 persberichten per maand die reageren op concurrentie-nieuws.

Onthoud: het doel is niet om je concurrent na te apen, maar om slimmer te zijn.

Gebruik hun successen als inspiratie, en hun fouten als waarschuwing.

Stap 6: Onderhoud en verbeter je systeem

Een monitoringsysteem is geen eenmalige klus. Elke maand controleer je of je alerts nog kloppen. Verwijder oude concurrenten, voeg nieuwe toe.

Test je tools: werkt Google Alerts nog? Is je Meltwater-abonnement up-to-date?

Plan een maandelijkse review van 30 minuten. Voeg nieuwe bronnen toe als je merkt dat je iets mist – bijvoorbeeld podcasts of nieuwsbrieven.

Tijd: 1 uur per maand. Veelgemaakte fout: vergeten bij te werken, waardoor je kansen mist. Tip: stel een herinnering in je kalender in.

• Heb je alerts ingesteld voor elke concurrent? (Ja/Nee)
• Check je dagelijks of wekelijks? (Ja/Nee)
• Is je spreadsheet bijgewerkt met de laatste 7 dagen? (Ja/Nee)
• Heb je minstens 1 actie deze week gepland op basis van een vermelding? (Ja/Nee)
• Zijn je tools up-to-date en betaald indien nodig? (Ja/Nee)
• Heb je deze maand je systeem geëvalueerd? (Ja/Nee)

Verificatie-checklist: Als je deze checklist afrondt, ben je klaar.

Je monitort nu effectief wat er over je concurrenten wordt gezegd, en je gebruikt het om je eigen PR te versterken. Werk tegelijkertijd aan je reputatiemanagement in het digitale tijdperk: aan de slag – je hoeft niet perfect te zijn, je moet gewoon beginnen.